Informacje
„Epos (epopeja)” to najstarszy rodzaj zaliczający się do epiki, pierwsze przykłady to „Iliada” i „Odyseja” Homera, powstałe jeszcze w starożytności. Epos to dłuższy utwór epicki, pisany stylem podniosłym w formie wierszowanej ( np. heksametrem). Zgodnie z antycznym rodowodem powinien opisywać ważne, jeśli nie przełomowe wydarzenia danej zbiorowości ludzkiej. Ponadto poetyka eposu nie wyklucza występowania sił nadprzyrodzonych, dualizmu świata (podział na świat ziemski i boski). Możemy wyróżnić dwa rodzaje epopei: epos bohaterski ( „Iliada”, „Odyseja”) lub epos narodowy ( „Pan Tadeusz” Adama Mickiewicza). Cecha znamienną jest zabieg stylistyczny, tzw. retardacja. Są to długie opisy spowalniające bieg i rozwój akcji, nakreślające tło obyczajowe przedstawianych sytuacji. Każdy epos zawsze rozpoczyna się inwokacją, czyli bezpośrednim zwrotem do bóstwa bądź innego elementu mającego duże znaczenie dla autora z prośbą o natchnienie bądź w celu złożenia hołdu i szacunku (np. Litwa w „Panu Tadeuszu”). Fabuła podzielona jest na pieśni, której ilość zawsze jest podzielna przez 6, pod względem stylistycznym występuje niezwykłe bogactwo stosowanych środków. Znamienne są tzw. stałe epitety – konsekwentnie powtarzane w całym utworze oraz porównania homeryckie – długie, rozbudowane porównania dotyczące zjawisk przyrody. Narrator jest wszechstronny, występuje niejako w roli aojda czy śpiewaka, dobrze zna opisywane środowisko, swój stosunek emocjonalny wyraża tylko w inwokacji, w akcji właściwej cechuje go obiektywność. Epopeje często gloryfikują wydarzenia lub miejsca, których dotyczą, spełniając funkcję podnoszenia do sfery sacrum pewnych elementów.